Zaterdag 11 september & zondag 12 september 2010:
Zaterdag 11 september: Activiteitenmarkt in Houten op en om Het Rond.Ook dit jaar wordt op deze centrale plek weer de gelegenheid geboden aan mensen die actief zijn in de gemeente op het gebied van sport, kunst, en cultuur om zich te presenteren. De stands van de Archeologische werkgroep 'Leen de Keijzer' en de Historische Kring 'Tussen Rijn en Lek' zullen daar niet ontbreken. Iedereen is welkom om even aan te schuiven bij de kramen van beide. U kunt er terecht voor vragen, opmerkingen, en suggesties. En met onze aktiviteiten hopen wij u natuurlijk te verrassen en te interesseren.
De markt loopt van 11.00 tot 16.00 uur.
Zondag 12 september: Monumentendag in Houten.
De Open Monumentendagen van 2010 hebben als thema: De smaak van de 19e eeuw. Hiermee wordt verwezen naar het ontstaan van allerlei nieuwe typen gebouwen, waarbij werd teruggegrepen op verschillende historische bouwstijlen die soms door elkaar heen werden gebruikt, soms ook werden vernieuwd.
Om de lokale omvang hiervan aanschouwelijk te maken is er een route uitgezet langs enkele monumenten in Houten, Schalkwijk en Tull en 't Waal.
Een van de monumenten op de route is Het Oude Station van Houten, onder meer de thuisbasis van de archeologische werkgroep. Op zondag zal de zolder van het station open zijn voor bezoekers van 12.00 tot 17.00 uur. De medewerkers daar heten u in ieder geval van harte welkom, en veel van wat ook op de lopende tentoonstelling "Wickenburgh door de eeuwen heen" te zien is sluit nauw aan bij het thema van dit jaar, De smaak van de 19e eeuw.
Adres: Oude Station Houten (zolder), Stationserf 99, 3991 KX Houten.
Donderdag 29 april 2010:
Felicitaties op 29 april 2010 aan het nieuwbakken Lid in de Orde van Oranje Nassau, onze eigen Frans Landzaat uit Schalkwijk.De term 'nieuwbakken' is in meer dan een opzicht toepasbaar op Frans: hij stamt uit een oud geslacht van steen- en pannenbakkers, en is nu bestuurslid van de Stichting Historie Grofceramiek.
Frans is jaren de stuwende motor achter de archeologie in Schalkwijk geweest en de initiatiefnemer van de Stichting Archeologie en Historie in Schalkwijk en medestichter van het streekmuseum ‘Het Dijkhuis.’
Sinds 2006, het moment van de opheffing van de tak archeologie in Schalkwijk, maakt Frans deel uit van de Archeologische Werkgroep ‘Leen de Keijzer’ in Houten. Wanneer een steen, dakpan, of tegel moet worden gedetermineerd kan deze altijd een beroep op hem doen.
Frans is niet alleen amateur-archeoloog en grofceramiek-expert, hij is ook amateur-historicus. Een van de zaken waarin hij zich graag verdiept is geneaologisch onderzoek. Zo heeft hij ook vastgesteld dat zijn familie vanaf 1580 heeft gewerkt in de steen- en pannenbakkerijen te Woerden en wat later aan de Vecht en de Vaartsche Rijn. Zelf verwoordt hij het zo: "De meeste Landzaten waren heel gewone arbeiders. De stamvader kwam uit Woerden, die had daar een steenbakkerij."
Namens alle leden van de werkgroep . . . gefeliciteerd Frans!
[Met dank aan GM Kwadraat, nummer 1, Lente 2004, pp 18-21]
Zaterdag 8 mei 2010 t/m najaar 2010:
Tentoonstelling "Wickenburgh door de eeuwen heen". Locatie: de zolder van het Oude Station te Houten.De tentoonstelling biedt u een gevarieerd beeld van de bewoningsgeschiedenis van de buitenplaats Wickenburgh. U wordt meegevoerd langs een fraaie collectie decoratie- en gebruiksvoorwerpen. De expositie toont oud wapentuig, porseleinen serviesgoed, zilveren couverts, gebrandschilderd glas, oude prenten en documenten, antiek speelgoed, 19e eeuwse kleding en nog veel meer.
Het landgoed Wickenburgh, voor het eerst genoemd in 1381, is al sinds 1741 in bezit is van de familie Wttewaall. De familie heeft sindsdien vele zaken van de meest uiteenlopende aard bewaard op de zolder van het witgeschilderde hoofdgebouw. Een echte verzamelaar gooit immers nooit iets weg!
Toen in 1951 een gedeelte van het huis afbrandde, waaronder ook een stuk van de zolder, ging een deel van de opgeslagen collectie verloren. Veel van wat wij nu tentoonstellen is nipt ontsnapt aan de vlammenzee en het bluswater.
Oorspronkelijk was het onze bedoeling om de expositie over de geschiedenis van Wickenburgh een archeologisch accent te geven. Maar onze werkgroep kon het archeologische onderzoek op deze plek niet tijdig afronden door de lange winter. Wij vonden een goed alternatief. Want tijdens de voorbereiding werd onze archeologische werkgroep benaderd door de stichting ‘Kunst Centraal’ met de vraag of we mee wilde werken aan het project ‘Verzamelwoede’. Dat project omvat een lespakket van de Houtense basisscholen, gewijd aan het van jongs af aan bewaren of verzamelen van allerlei spullen. Dus lag een combinatie van de thema’s Wickenburgh en ‘verzamelwoede’ voor de hand. Tientallen groepen leerlingen van Houtense basisscholen zullen in de loop van het jaar de tentoonstelling komen bekijken.
Heden en verleden knipogen hierbij ironisch naar elkaar, want met deze tentoonstelling pendelen de verzamelde voorwerpen als het ware heen en weer tussen de zolder van Wickenburgh en de museumzolder.
Wilt u meer weten over Wickenburgh? Klik dan op deze link.
Openingstijden van de expositie: iedere dinsdag en zaterdag van 11.00 - 15.00 uur. Adres: Oude Station Houten (zolder), Stationserf 99, 3991 KX Houten.
Woensdag 2 november 2009 t/m zondag 5 september 2010:
Tentoonstelling "Terracotta". Locatie: Rijksmuseum van Oudheden te Leiden.
De tentoonstelling laat u genieten van een fraaie selectie kunst- en gebruiksvoorwerpen van terracotta, afkomstig uit het oude Nabije Oosten, Egypte, de klassieke wereld en het vroege Nederland. Millennia geleden al maakten beeldhouwers en pottenbakkers uit oude culturen talloze figuren en objecten van gebakken aarde, terracotta dus. De vele bijzondere beeldjes en voorwerpen in deze tentoonstelling zijn het bewijs: terracotta is gebakken aarde op z'n mooist. Schoonheid en finesse in terracotta.De tentoonstelling 'Terracotta' bestaat uit ruim honderd objecten, waaronder sierlijke Griekse damesfiguurtjes, architectuurfragmenten, middeleeuws kinderspeelgoed, prehistorische dierfiguren en godenbeeldjes uit Syrië en Irak. Er is veel aandacht besteed aan de positionering en belichting van de terracotta's in de tentoonstelling. Dat zorgt ervoor dat schoonheid en finesse van vormgeving en details optimaal uit de verf komt.
De terracotta figuren hadden door de eeuwen heen verschillende functies in verschillende culturen. Ze dienden als geschenk aan de goden, of als vruchtbaarheidssymbool. Ze geven daarom een verrassend beeld van de religieuze gebruiken, begraafgewoonten, modeverschijnselen of huisraad uit de tijd waarin ze werden gemaakt. Die uiteenlopende functies ziet u terug in de thema's van de expositie. Bijzondere aandacht is er voor de gebruikte technieken en het vakmanschap van de makers van al dit fraais uit de oudheid. Nog steeds is dat een inspiratiebron voor hedendaagse keramiekkunstenaars.
Onder de vele buitenlandse topstukken echter ook veel bijzonders afkomstig uit eigen bodem. Bijvoorbeeld een Romeins flesje voor olie of parfum in de vorm van een fantasiehoefdier uit Nijmegen. Een beeldje genaamd ‘De Doornuittrekker’ uit Voorburg-Arentsburg. En een zogenaamde ‘rammelvogel’ (rammelaar in de vorm van een vogel) afkomstig uit een kindergraf uit het Romeinse grafveld van Ulpia Noviomagus in Nijmegen. Allen 1ste eeuw na Chr.
Openingstijden: dinsdag t/m zondag: 10.00 - 17.00 uur. Adres: Rapenburg 28, Leiden
Najaar 2009:
Voor degene die het boek "Romeinen, Friezen en Franken In Het Hart Van Nederland" uit 1994 heeft gemist . . . er is nu een nieuw boek verschenen dat bijzonder veel aandacht besteedt aan de geschiedenis en archeologie van Houten: "Bataafs Platteland", van Wouter K. Vos. In de Romeinse tijd woonde in het Nederlandse rivierengebied een bevolkingsgroep die we kennen onder de naam Bataven. De afgelopen jaren is uitvoerig onderzoek gedaan naar hun bewoning op het platteland van het Kromme-Rijngebied. De vraag daarbij was of kon worden vastgesteld of en zo ja hoe boerengemeenschappen integreerden in het Romeinse rijk. Opgravingen en veldkarteringen in het studiegebied toonden ruim honderd Romeinse nederzettingen aan op het platteland van het Kromme-Rijngebied. Die ruimtelijke indeling heeft te maken met de intensivering van de landbouw, waarbij men zich toelegde op het produceren van overschotten (runderen, paarden, veevoer) ten behoeve van een markt. Die bestond uit het Romeinse leger dat in de eerste eeuw na Christus ons land veroverde.
Het grootste type van een nederzetting uit die tijd wordt een ruraal centrum genoemd (ook wel bekend als een vicus). In het Kromme-Rijngebied is een dergelijke centrale nederzetting tot nog toe niet ontdekt. De overwegingen om Houten in de Romeinse tijd een dergelijke functie toe te dichten zijn tweeërlei: de ontdekking van enkele stenen gebouwen in Houten (Oude Wulfseweg, Molenzoom, Oude Dorp), en de ligging van Houten op de splitsing van stroomruggen juist bezuiden het Romeinse fort Fectio.
Maar het blijft speculeren wat betreft dit onderwerp.
Het boek kijkt in ruime mate terug op eerdere onderzoekingen in Houten, ruim voorzien van beeldmateriaal. Doornkade - Wulven - Tiellandt - Houtense Wetering - Binnenweg - Overdam - Rietsloot - Schalkwijkseweg - Hofstad - Hoogdijk - Leedijk - Burgemeester Wallerweg - Molenzoom. Veel Houtenaren wordt zo een blik vergund in het verleden van zijn huidige woonplek.
Het NAR-boek "Bataafs Platteland" is in Het Oude Station ter inzage beschikbaar voor geïnteresseerden . . . eveneens vele andere boeken en rapporten (zie hiervoor de webpagina "Bibliotheek").
Najaar 2009:
Sinds korte tijd kan Museum Dijkmagazijn de Heul in Schalkwijk zich verheugen in haar eigen website.
Museum Dijkmagazijn De Heul is een historisch museum dat aandacht besteedt aan de geschiedenis van Schalkwijk en Tull en ’t Waal via tentoonstellingen waarin uiteenlopende voorwerpen te zien zijn—zoals archeologische vondsten uit de romeinse tijd en landbouwgereedschap uit de vorige eeuw. De basis van het museum wordt gevormd door onder andere informatie en foto’s over de geschiedenis van het gebouw als Hoofdmagazijn van het voormalige Hoogheemraadschap Lekdijk Bovendams, gevestigd in een gebied wat bekend staat als 'De Heul'.
Het museum is onderdeel van de Stichting Archeologie en Historie Schalkwijk en Tull en ’t Waal.
Deze stichting, opgericht in 1989, concentreerde zich aanvankelijk op het verrichten van archeologisch onderzoek, met name op het terrein van het oude kasteel van Schalkwijk. Later is er meer nadruk komen te liggen op het tonen van oudheidkundig materiaal. De eerste museumruimte bevond zich in een bakhuis van een boerderij aan het Overeind. Vanaf het jaar 2000 op de huidige lokatie: Provincialeweg 70 te Schalkwijk. Het museum is geopend elke laatste zondag van de maand van 11.00 - 16.00 uur (behalve in de maand december).
Een bezoek aan museum of website is meer dan de moeite waard!